Gids

Hond of kat laten wennen aan de koelmat

Honden en katten benaderen elk nieuw voorwerp in hun territorium voorzichtig: dat geldt voor een voerbak, een deurmat of een nieuwe mand. De snelste manier om die voorzichtigheid voorbij te komen is niets te vragen — je legt de mat waar je dier al slaapt, en laat hem er uit zichzelf op komen.
Portret van Sanne de Vries

Sanne de Vries · Redacteur, dierenwelzijn en producten voor huisdieren

Sanne woont met een labrador en twee katten in Noord-Brabant, een van de warmste streken van Nederland in de zomer. Nederland heeft bovendien een vochtig zeeklimaat, en juist die vochtigheid maakt hijgen minder effectief voor een hond. Al enkele seizoenen test ze in de praktijk wat dieren echt helpt tegen de hitte en wat alleen maar zo lijkt.

In de praktijk gaat het bijna altijd zo: de juiste plek, niets vragen, een paar uur. De rest van deze pagina legt uit waarom, en wat je doet als je dier van het voorzichtige soort is.

Waarom iets nieuws eerst wordt onderzocht en dan pas gebruikt

Voor een huisdier is het huis een territorium met een nauwkeurige kaart: waar geslapen wordt, waar gegeten wordt, vanwaar naar buiten wordt gekeken. Iets wat op die kaart verschijnt wordt eerst besnuffeld, dan aangeraakt, dan gebruikt, in die volgorde. Dat is normaal gedrag en het zegt niets over het voorwerp zelf.

Het eerste kanaal is de reuk, en een stof die net uit de verpakking komt ruikt naar de verpakking. Daarom doet een paar uur luchten, nog voordat je hem aanbiedt, al het halve werk.

Het tweede kanaal is het contact. Het oppervlak van ijszijde voelt meteen koel onder de poot, omdat het warmte sneller afvoert dan gewoon textiel — de natuurkundige uitleg staat op de pagina hoe een koelmat werkt. Sommige dieren gaan er meteen op liggen, andere proberen eerst met één poot. Allebei die reacties zijn normaal.

Het stappenplan, dag voor dag

WanneerWat je doetWaarom
Eerste uurHaal de verpakking eraf en laat de mat uitgevouwen luchten, desnoods buiten de kamer van je dierDe verpakkingsgeur trekt weg, en die valt als eerste op
Eerste dagLeg hem waar je dier al slaapt: in de mand, op zijn hoek van de bank, op zijn kleed. Roep hem niet en zet hem er niet opDe plek blijft vertrouwd, alleen het oppervlak verandert: de kleinst mogelijke verandering
Eerste urenIs hij voorzichtig van aard, laat er dan een dekentje op liggen dat hij kent, of een T-shirt van jouWat hij erop ruikt is dan al van hemzelf, of van jou
Als hij erop gaatRustige stem, eventueel een snoepje, en laat hem daarna met rustDe koppeling maakt hij zelf; te veel ophef laat een hond juist opstaan
Tweede dagHaal het dekentje weg, de mat blijft liggen waar hij ligtHet oppervlak hoort inmiddels bij de plek
Vanaf de derdeVerplaats hem waar je hem nodig hebt: terras, kofferbak, vakantiehuisEen mat die al vertrouwd is, wordt overal geaccepteerd, ook in een onbekende kamer
Roze Frimouf koelmat op de bodem van een rieten hondenmand
De snelste manier: in de vertrouwde mand. De plek verandert niet, het oppervlak wel.

De drie fouten die het langer maken

Je dier er met je handen op zetten. Dat is het meest instinctieve gebaar en het minst effectieve: een hond die op een vlak wordt gezet dat hij niet zelf koos, loopt weg zodra je loslaat, en de keer daarna maakt hij een boog om de mat heen. Hij moet hem veroveren, niet ondergaan.

Golden retriever die uit zichzelf op een bruine Frimouf koelmat stapt, één poot er al op
Hij stapt er uit zichzelf op: zo beklijft de gewoonte, en het duurt korter dan je denkt.

Er een nieuwe plek voor kiezen. Een mat midden in de gang, waar je dier nooit heeft geslapen, stapelt twee nieuwigheden op elkaar: het oppervlak én de plaats. In zijn vaste hoek blijft er maar één over.

Hem uitproberen op een koele dag. Is het 21 graden in huis, dan zoekt je dier helemaal geen koel oppervlak en heeft het geen enkele reden om de mat boven de bank te verkiezen. De eerste keer valt goed op een warme dag, wanneer hij er toch al naar op zoek is.

Cyperse kat bij het raam op een roze Frimouf koelmat
Bij een kat kiest hij de plek. De mat gaat waar hij al ligt.

Bij een kat gaat het net iets anders

Een kat laat zich niet overtuigen, hij beslist. Ziet hij jou wachten tot hij erop gaat, dan wacht hij meestal ook. Bijna alle katten proberen de mat wanneer er niemand staat te kijken, en dat merk je aan de haren die erop zijn achtergebleven.

Twee dingen bekorten de tijd. Het eerste is de plek: katten hebben vaste punten, de vensterbank, de armleuning, de hoek van de gang waar tocht staat. Daar leg je de mat, niet midden in de kamer. Het tweede is de geur: een dekentje dat hij kent, de eerste dag erop gelaten, werkt beter dan welk roepen ook.

En de algemene regel voor katten in de zomer geldt onverkort: ze regelen hun temperatuur door te kiezen wáár ze gaan liggen, niet door te hijgen. De rest staat op de pagina koelmat voor katten.

Hoe een dier zich gedraagt dat de mat heeft aangenomen

Hij blijft er niet de hele dag op liggen, en dat hoeft ook niet. Een hond die het warm heeft wisselt af: hij ligt op het koele vlak zolang hij dat nodig heeft, verplaatst zich, en komt terug. Dat is precies zoals hij de tegels in de badkamer gebruikt, en het is het teken dat het werkt.

Op echt warme dagen vind je hem er 's ochtends op, wordt het vlak in de middag verlaten en 's avonds weer opgezocht. Op koele dagen kan hij hem volledig negeren, en dat is prima: hij regelt zijn temperatuur, hij gebruikt geen accessoire.

Hoe lang een koel oppervlak koel blijft, en wat er gebeurt als je dier stil blijft liggen, staat met de gemeten waarden op de pagina hoe lang een koelmat werkt.

Als je dier van het voorzichtige soort is

Sommige dieren bestuderen elke nieuwigheid dagenlang, en dat ligt niet aan de mat: met een nieuwe reismand of een net gekocht kleed gebeurt precies hetzelfde. Bij hen werkt geduld op de juiste plek — mat in de mand, dekentje erop, niets vragen, en een warme dag.

Je hebt hoe dan ook 30 dagen, met gratis retour, dus er is alle tijd om de kennismaking rustig te laten verlopen. De voorwaarden staan op de pagina herroepingsrecht.

Veelgestelde vragen

Hoe lang duurt het voor een hond aan de koelmat gewend is?

De meeste honden gaan er binnen een paar uur op liggen, vaak nog dezelfde dag. Voorzichtiger karakters doen er twee of drie dagen over. Wat het meest scheelt is niet de tijd die verstrijkt maar de plek: een mat die ligt waar de hond al slaapt, wordt veel eerder aangenomen dan een mat in een nieuwe hoek van het huis.

Mijn kat mijdt hem, wat nu?

Bij katten geldt één regel: je overtuigt een kat niet, je wacht tot hij zelf beslist. Leg de mat waar hij al ligt, zonder hem te roepen en zonder hem erop te zetten. Laat de eerste uren een dekentje liggen dat hij kent, dan ruikt hij zijn eigen geur. Bijna alle katten gaan er uit zichzelf op, meestal wanneer er niemand in huis staat te kijken.

Mag de mat in de mand liggen?

Ja, en dat is de snelste manier om hem geaccepteerd te krijgen: de plek blijft dezelfde, alleen het oppervlak verandert. Dat geldt ook voor de bank, de reismand en de vaste plek in de auto. De mat blijft vlak liggen en glijdt niet weg.

Mijn hond staat na een paar minuten weer op, is dat normaal?

Ja, dat is het normale gedrag van een dier dat zijn temperatuur regelt. Een hond die het warm heeft wisselt af: hij ligt op het koele vlak zolang hij dat nodig heeft, verplaatst zich, en komt terug. Dat is geen afwijzing van de mat, het is precies zoals hij elke koele plek in huis gebruikt, tegels inbegrepen.

Moet ik hem wassen voor het eerste gebruik?

Dat hoeft niet. Wil je toch iets doen, dan halen een vochtige doek over het oppervlak en een paar uur luchten de verpakkingsgeur eruit, en dat is nu juist wat dieren als eerste opmerken. Wassen in de machine, koud en op een fijn programma, kan altijd nog.

Frimouf Ice

Op de plek waar hij al slaapt

Vier maten, hij gaat zo in de mand of op de bank. Gratis retour binnen 30 dagen.

Kies maat en kleur

Gratis verzending · 30 dagen retourrecht · Antwoord binnen 24 uur